Na jakich częstotliwościach są stacje radiowe w Polsce?

Stacje radiowe w Polsce nadają głównie na określonych zakresach częstotliwości, z dominacją pasma UKF FM (87,5–108 MHz). Wciąż funkcjonują także emisje na falach średnich AM (531–1602 kHz) oraz unikalne nadawanie na falach długich LW (225 kHz). Konkretny przydział częstotliwości oraz technologie emisji wpływają na dostępność poszczególnych stacji w różnych regionach kraju i pozwalają na skuteczne unikanie zakłóceń w eterze. Szczegółowe regulacje i pozwolenia w zakresie użytkowania widma radiowego nadzoruje Urząd Komunikacji Elektronicznej (UKE) [1][2][3][7].

Główne zakresy częstotliwości wykorzystywane przez stacje radiowe w Polsce

Największą część polskiego rynku radiowego zajmuje pasmo FM (87,5–108 MHz), w którym realizowana jest emisja programów ogólnopolskich, regionalnych i lokalnych. Przypisanie konkretnych częstotliwości poszczególnym stacjom odbywa się na poziomie lokalnym, co ogranicza interferencje i umożliwia efektywne wykorzystanie pasma [1][2][3]. Rzadziej wykorzystywane są zakresy AM (531–1602 kHz) – głównie przez lokalne rozgłośnie o mniejszych mocach nadawczych – oraz LW (225 kHz), gdzie nadawana jest tylko Jedynka Polskiego Radia z nadajnika dużej mocy w Solcu Kujawskim [1][3].

Obecnie dynamicznie rozwija się również technologia cyfrowa DAB+, która działa w innym paśmie (VHF, tzw. multipleksy cyfrowe), i stopniowo wpływa na proces wygaszania niektórych stacji analogowych oraz modyfikacje emisji FM (np. zmiany anten, polaryzacji, parametrów RDS) [4][6].

Najważniejsze stacje ogólnopolskie i regionalne oraz ich pasma

Polskie Radio (Jedynka, Dwójka, Trójka) oraz stacje komercyjne, takie jak RMF FM, Radio ZET, VOX FM, Radio Maryja czy ESKA, stanowią trzon krajowej oferty radiowej. Każda z nich dostępna jest na indywidualnie przypisanych częstotliwościach FM w różnych regionach kraju. Przykładowo, Jedynka w Warszawie działa na 101,5 MHz, a w Poznaniu – 92,3 MHz. RMF FM korzysta z zakresów takich jak 93,8 MHz we Wrocławiu czy 88,2 MHz w Kielcach [1][2][3][4]. Takie rozmieszczenie wynika z zasad regulacji widma i pozwala na niezakłóconą emisję w całej Polsce. Dla fal długich LW 225 kHz jest zarezerwowany wyłącznie dla Jedynki, gwarantując zasięg krajowy z pojedynczego, potężnego nadajnika [1].

Nieliczne emisje AM są utrzymywane przez lokalne i regionalne rozgłośnie, jak Twoje Radio Włodawa (531 kHz) czy inne nadajniki wykorzystujące częstotliwości 963, 1062 czy 1584 kHz [1][4]. Popularne sieci lokalne – np. Radio Plus – posiadają własne przypisane częstotliwości dla wszystkich regionów objętych zasięgiem (Bydgoszcz: 102,6 MHz, Warszawa: 96,5 MHz) [5].

Procesy i regulacje związane z przydzielaniem częstotliwości radiowych

Przydział częstotliwości na pasmie FM opiera się na systemie regionalnych multipleksów, a lokalne jednostki nadawcze otrzymują pozwolenia na korzystanie z określonego zakresu w danych lokalizacjach. Działania te prowadzi Urząd Komunikacji Elektronicznej (UKE) na mocy przepisów prawa telekomunikacyjnego [7]. Częstotliwości są ustalane w taki sposób, aby zminimalizować możliwość interferencji oraz zapewnić zgodność z międzynarodowymi rekomendacjami [3][7].

Parametry przydzielanych nadajników obejmują m.in. moc (od 0,1 do 30 kW), polaryzację anten (pionowa/pozioma), wysokość zawieszenia anteny i stosowane kody RDS/PI. Przykładami zmian w tej materii są przejścia z anten ADB na Kathrein, podniesienie masztów czy modernizacje systemów RDS (na przykład w Białymstoku czy Kielcach) [4]. W 2025 r. planowane są liczne zmiany związane z dalszą cyfryzacją, modyfikacją parametrów emisji FM i wygaszaniem części emisji analogowych [4][6].

Lokalne różnice i zmiany w emisji radiowej

W poszczególnych województwach i miastach częstotliwości najważniejszych stacji radiowych są zróżnicowane. Dzięki temu dany fragment pasma FM może być równolegle wykorzystywany w innych regionach. Przykładowo RMF FM działa na 99,2 MHz w jednym rejonie, a na 101,6 MHz w innym [2][3][4]. Te różnice i rozmieszczenie częstotliwości zinwentaryzowane są przez UKE, a oficjalne wykazy regularnie aktualizowane i kontrolowane pod kątem poprawności i potencjalnych zakłóceń [7].

Znaczący wpływ na kształt rynku radiowego ma również rozwój DAB+ (cyfrowego radia naziemnego). Działające już miejscowo multipleksy, jak w Toruniu, redukują presję na tradycyjne pasmo FM, pozwalając na przesunięcia i lepsze zagospodarowanie analogowego widma [4][6]. Zmiany częstotliwości, mocy nadajników czy systemów RDS podyktowane są koniecznością dostosowania się do postępu technologicznego oraz oczekiwań rynku [3][4][6].

Podsumowanie kluczowych danych związanych z częstotliwościami stacji radiowych w Polsce

W praktyce głównymi pasmami radiodystrybucji w Polsce pozostają FM (87,5–108 MHz), AM (531–1602 kHz) oraz LW (225 kHz). Najistotniejsze i najchętniej słuchane rozgłośnie działają na konkretnie przydzielonych zakresach pasma FM, z kontrolą rozdziału i parametrów zapewnianą przez UKE [1][3][7]. Nieliczne emisje AM uzupełniają ofertę głównie w regionach lokalnych. Fale długie LW pozostają domeną Jedynki Polskiego Radia, dając nieprzerwaną dostępność na obszarze całego kraju [1][3]. Nowe trendy i zmiany technologiczne, zwłaszcza przechodzenie na DAB+, powodują systematyczne korekty w sieci analogowej, co manifestuje się m.in. zmianami mocy, polaryzacji anten czy kodami RDS/PI [4][6].

Źródła:

• [1] https://zachowani.pl/polskie-stacje-radiowe-czestotliwosci-nadawania/
• [2] https://player.radiozet.pl/Czestotliwosci/Stacje-lokalne/Czestotlwiosci-radiowe-Dolnoslaskie-na-www.radiozet.pl
• [3] https://radiopolska.pl/wykaz/fm
• [4] https://radiopolska.pl/wykaz/zmiany
• [5] https://www.radioplus.pl/info/czestotliwosci-aa-Ni2y-XDJh-XLqy.html
• [6] https://radiopolska.pl
• [7] https://bip.uke.gov.pl/pozwolenia-radiowe/wykaz-pozwolen-radiowych/